Enkhuizen boeit!

Tekst: Hans Cuppen    Foto's: Heleen Oele, Joke Apswoude

Kaart

Praktische informatie

Klik hier voor de gratis rondwandeling van vier kilometer, die u door historisch Enkhuizen leidt.
Enkhuizen is per trein bereikbaar. Ieder halfuur is er een verbinding. Het station ligt aan de wandelroute.
De VVV van Enkhuizen ligt tegenover het station. Klik hier voor openingstijden en contactgegevens.
Kijk ook op http://www.enkhuizenboeit.nl/.
Voor meer informatie over de veerverbinding tussen Enkhuizen en Stavoren, kijk op http://www.veerboot.info/.
Voor meer informatie over de veerverbinding tussen Enkhuizen en Urk, kijk op http://www.de-zuiderzee.nl/.
Klik hier voor meer informatie over het Zuiderzeemuseum.


Artikel

Print Friendly, PDF & Email

Met de gelijknamige website doet de ‘Haringstad’ van zich spreken. Een rondwandeling door schilderachtige straatjes, langs grachten, vestingwallen en historische panden boeit inderdaad!

Bestemming Enkhuizen is voor treinreizigers het eindpunt. Het plaatselijke station uit 1885 is een zogenaamd kopstation. Vanaf het perron kijkt de reiziger weids uit over het IJsselmeer.

Recreatie
In de zeventiende eeuw bezorgden de haringvloot en de schepen van de Verenigde Oost-Indische Compagnie Enkhuizen welvaart en voorspoed. In 1622 was Enkhuizen met tweeëntwintig duizend inwoners de vierde stad van het land. Na enkele eeuwen van economische stagnatie en achteruitgang moet het stadje met achttienduizend inwoners het vandaag de dag vooral hebben van recreatie, wat geen enkel probleem vormt. Jaarlijks leggen een miljoen toeristen er een bezoekje af, waarvan er driehonderdduizend het Zuiderzeemuseum bezichtigen. Watersporters doen Enkhuizen vanaf het IJsselmeer per boot aan en meren af in de grootste passantenhaven van Nederland voor de pleziervaart. Wanneer wij begin april onder een aangenaam lentezonnetje kuieren langs de haven, laat een aantal schippers hun poenige jachten bewonderen.

Drommedaris
Om het hoekje staat het Enkhuizer Almanak museum. Museum is een groot woord, het is eerder een inloopruimte met wat parafernalia. Uiteraard is er de bekende Almanak te koop, bezig aan zijn 421ste jaargang. In het boekje wordt het weer één jaar vooruit voorspeld. Daar kunnen ze bij het KNMI een voorbeeld aan nemen! Op het grasveld achter het museumpje staat een beeldje van de in 1625 geboren schilder en Enkhuizenaar Paulus Potter, die de Drommedaris (met dubbel-m en dus niet te verwarren met de eenbultige kameel) vastlegt, het bekendste bouwwerk van Enkhuizen. De robuuste toren uit 1540 was ooit onderdeel van de stadsmuur en diende ter verdediging van de Oude Haven.

Stoepenbankjes
We steken de witte ophaalbrug over en staan voor het Snouck van Loosenhuis. De zes kinderloze zussen Snouck van Loosen kwamen uit een gefortuneerde rederijfamilie die met de VOC een immens kapitaal had weten te vergaren. De laatste van de zes zussen overleed in 1885. Voor haar dood had ze het familiekapitaal bestemd voor liefdadige doeleinden. Na haar dood werd de nalatenschap ondergebracht in de Snouck van Loosen Stichting, die een stevige stempel op Enkhuizen heeft gedrukt. Met het geld zijn onder meer sociale woningen en een ziekenhuis gebouwd en is de afgelopen eeuw veel geld uitgegeven aan minderbedeelden.
Links kijken we uit over een grachtje, de Zuiderhavendijk. De gracht was in 1361 de eerste haven van Enkhuizen, bestemd voor kleinere schepen. Wat daar en ook in andere historische straatjes in Enkhuizen opvalt zijn de zogenaamde stoepenbankjes voor de huizen, bedoeld om met mooi weer lekker in het zonnetje te kunnen zitten.

Kerk open!
In het straatje met de toepasselijke naam Bocht wanen we ons in vervlogen tijden. Die indruk wordt versterkt doordat er geen auto’s rijden. Het is hoe dan ook aangenaam dat bepaalde straten in Enkhuizen autovrij zijn.
De inwoners moeten voor gemeentelijke diensten tegenwoordig naar het gemeentehuis in de Hoogstraat. In vroegere jaren kon men terecht in het stadhuis in de Breedstraat. Het stadhuis is in 1688 gebouwd in classicistische stijl en is een ontwerp van de Amsterdamse architect Steven Vennecool. Dat het gebouw lijkt op het Koninklijk Paleis op de Dam klopt. Vennecool was namelijk een volgeling van Jacob van Kampen, de bouwer van het paleis.
We hebben geluk, de Zuiderkerk aan de Zuiderkerksteeg is open. Binnen vergapen we ons aan de graven in de vloer, de kalkstenen pilaren en muren en het houten plafond. Het sobere interieur van de kerk is het aanzien meer dan waard. De markante vijfenzestig meter hoge Zuidertoren doemt tijdens de rondwandeling voortdurend op.

Librije
We vervolgen de Westerstraat, aan de hoeveelheid winkelend publiek af te meten, dé winkelstraat in historisch Enkhuizen. Het winkelaanbod wordt gekenmerkt door veel eigentijdse winkeltjes in karakteristieke panden, die de straat een authentieke indruk geven.
In de binnentuin van het weeshuis schuiven we aan op het terras van restaurant Onder de Wester voor koffie en huisgemaakt gebak.
Was de Zuiderkerk ooit de parochiekerk van het vissersdorp Enkhuizen, de Westerkerk, ook wel Gummaruskerk, was dat van het voormalige dorp Gommerkarspel. Deze voormalige Hervormde kerk is in 1997 aan de eredienst onttrokken en heeft daarna de functie gekregen van een cultureel en maatschappelijk centrum. Ook is er de Librije gevestigd, waarin zestiende-eeuwse theologische werken zijn ondergebracht. Rechts van de Westerkerk staat het houten klokhuis uit de zestiende eeuw. Over de Dijk en door de Spoorstraat lopen we terug naar het station. Na een laatste blik op het IJsselmeer en de Zuidertoren rijden we westwaarts.

April 2016

Geef een reactie

Verplichte velden zijn aangegeven met een *.