Een kaars voor Sander

Tekst: Miep Mense    Foto's: Miep Mense, Anneke Straathof, Kees Straathof / Tekeningen: Roy Straathof

Kaart

Praktische informatie

Reis ernaartoe
Vanuit Amsterdam vliegen dagelijks meerdere maatschappijen rechtstreeks naar Porto.
Wij vlogen heen en terug met Transavia. Kijk voor vluchten en tarieven op https://www.transavia.com.
Voor de terugweg naar Porto namen wij vanuit Santiago de Compostela een rechtstreekse busverbinding. De busreis duurt afhankelijk van de vertrektijd tussen de drie en drieënhalf uur en kost € 26 (tarief juni 2015). Kijk voor vertrektijden op http://www.autna.com/wp-content/uploads/2014/05/horarios_2014.pdf.
U kunt vanuit Santiago de Compostela met Iberia of Vueling ook terugvliegen naar Amsterdam (meestal tussenlanding in Madrid of Barcelona).

Routegids
Er bestaat geen Nederlandstalige gids van de Camino Portugues.
Er is een Engelstalige gids Camino Portugues van John Brierly (ISBN 978-1-84409-6534).
Er is ook een Duitstalige gids Caminho Português van Raimond Joos (ISBN 978-3-86686-496-2). Iedere etappe is voorzien van een overzichtskaartje, een beknopte routebeschrijving, achtergrondinformatie en informatie over overnachtingsmogelijkheden.
Wij hebben gebruik gemaakt van beide gidsen, die te koop zijn bij de betere reisboekhandel of via de webwinkel van het Nederlands Genootschap van Sint Jacob (zie hieronder).

Overnachten
Onderweg hebben wij vrijwel altijd geslapen in zogenaamde albergues de peregrinos. Langs de route is voldoende aanbod van dergelijke herbergen.

Genootschap van St. Jacob
Leden van het Nederlands Genootschap van Sint Jacob in Utrecht (lidmaatschap per jaar € 23,50 en eenmalig inschrijfgeld € 12,50) kunnen voor € 2,75 een pelgrimspaspoort (credential) bestellen. Leden van het genootschap ontvangen ieder kwartaal het magazine De Jacobsstaf. Het genootschap levert documenten en informatie die de tocht vergemakkelijken. De hierboven genoemde routegidsen zijn ook te koop bij het genootschap (webwinkel).
Het genootschap heeft ook een kantoor in Santiago de Compostela. Kijk voor meer informatie over het genootschap op https://www.santiago.nl/.


Artikel

Print Friendly, PDF & Email

Ik wilde altijd al eens pelgrimeren naar Santiago de Compostela. Afgelopen mei komt het er eindelijk van. Het wordt niet de geëigende camino frances, maar de camino Portuguese, te beginnen in Porto.
Mensen lopen om verschillende redenen een pelgrimstocht naar Santiago de Compostela: vanuit hun geloof, als een sportieve uitdaging, zomaar een vakantiedoel. Ik wilde pelgrimeren om mijn zoon Sander te gedenken, die op 30 maart 2010 op 37-jarige leeftijd plotseling overleed door hartfalen.

Kaars
In mijn rugzak draag ik een kaars voor hem mee die ik zelf heb gemaakt. Het is de bedoeling de kaars na voltooiing van de tocht aan te steken in de kathedraal van Santiago. Maar eerst moet ik daar maar eens zien aan te komen…

Om kilometers in de benen te krijgen en te wennen aan het gewicht van een rugzak hebben we ter voorbereiding veel in de duinen gelopen maar ook aan tochten meegedaan die worden uitgezet door het Nederlands Genootschap van Sint Jacob. Het genootschap organiseert fraaie wandelingen waarop je mensen spreekt die al pelgrimeerervaring hebben. Ook hebben we meegelopen in een stiltewandeling waarbij ik heb geleerd mijn gedachten niet op hol te laten springen door bijvoorbeeld het opzeggen van mantra’s.
Ik spreek bewust van ‘we’, de Camino Portuguese heb ik namelijk gelopen samen met mijn zus, zwager en hun zoon. We hebben weloverwogen gekozen voor de Portugese camino vanwege de ‘beperkte’ lengte van tweehonderdvijftig kilometer en de naar verluidt aantrekkelijke natuur.

Natte schoenen
Op 29 april vliegen we naar Porto, de stad aan de rivier de Douro en door Unesco uitgeroepen tot werelderfgoed. Een prachtige stad! Gevels zijn er bekleed met de bekende traditionele Portugese tegeltjes.
De volgende ochtend wacht het ‘echte’ werk. Al om negen uur staan we op de trappen van de kathedraal, voor een bezichtiging maar vooral voor de eerste stempel in onze Credencial del Peregrino, het pelgrimspaspoort waarin je gaandeweg de tocht stempels kunt laten plaatsen. De kerk blijkt echter pas om tien uur zijn deuren te openen. Dan maar zonder gods zegen op pad. De eerste etappe van de route volgt de kustlijn van de Atlantische Oceaan via Matosinhos tot aan Lavra en gaat door de streek van de Douro, waar druiven worden geteeld voor de productie van port. We passeren schilderachtige vissersdorpjes met tegel- en schilderwerk in bonte kleuren en met restaurantjes waar in de open lucht sardienes worden gegrild: verrukkelijk!. De eerste dag blijkt voorlopig ook meteen de laatste droge dag…
De dag van de arbeid starten we met regen en die zal de dagen erna helaas aanhouden. Die avond heeft de herbergier in Rates kennelijk op natte schoenen gerekend, hij voorziet ons bij aankomst van een stapeltje oude kranten om in onze schoenen te stoppen. Overigens blijven schoenen in de regel achter in de hal. Door de geur heb je ze trouwens ook liever niet in je slaapvertrek!

Blaren
2 mei is de geboortedag van mijn zoon Sander. Bij de plaatselijke bakker in Rates nemen we koffie en een broodje, waarna we op pad gaan met miezerregen. We lopen door Barcelos waar het vijfhonderdjarig bestaan van het stadje feestelijk wordt gevierd.’s Avonds bij het diner steken we Sanders kaars op, wat me behoorlijk emotioneert.
Door de nattigheid heb ik mijn eerste blaren opgelopen. De pijn wordt enigszins gecompenseerd door de aanblik van fraaie dorpjes, afgewisseld door even aantrekkelijke natuur met prachtige bloemen. We volgen oude Romeinse weggetjes, passeren sinaasappelbomen waarvan we regelmatig de vruchten plukken en opsmullen. We lopen door het middeleeuwse stadje Barcelos. Ondanks de zere voeten is het fijn de hele dag buiten te zijn en zo je weg af te leggen naar het einddoel. Iedere dag levert nieuwe avonturen op: we slapen soms met veertig mensen op een zaal. Zoveel gesnurk in alle toonaarden doet waarschijnlijk niet onder voor een berenhol!

Riviertjes
De dag erop regent het nog steeds gestaag door, waardoor paden zijn veranderd in riviertjes en het wandelen zo nu en dan doet denken aan een survivaltocht. Mijn nordic walkingstokken komen goed van pas. We lopen door Ponte de Lima met de middeleeuwse stadskern waar op dat moment een zigeunerfeest met zang en dans plaatsvindt. We kruisen de rivier Lima. Onderweg verzorgen we mijn blaren, ik heb er weer enkele nieuwe bij! We houden de moed erin door liedjes te zingen waardoor we de kilometers ongemerkt en voetje voor voetje afleggen. Ook zeg ik mijn mantra’s op. Die avond belonen we onszelf met een wat luxere overnachting in een privé herberg.

Spanje
De volgende dag is de laatste op Portugees grondgebied. Het klaart op en wordt droog, de temperatuur stijgt. Voorbij Valenca steken we de rivier Minho over, de natuurlijke grens tussen Portugal en Spanje. We moeten onze horloges verzetten, Spanje houdt dezelfde tijd aan als Nederland, het is er een uur later dan in Portugal. Aan de overkant van de brug wachten het stadje Tui én een andere eetcultuur: ’s avonds wordt er pas na negenen gegeten! Verder serveren ze hier bij een drankje ook een hapje. Ook in Spanje wachten ons bospaden, keienpaden, modderpaden maar ook weidse vergezichten.Wij ontmoeten en spreken onderweg veel pelgrims en doen bijzondere ervaringen op. Caldas de Reis in de provincie Pontevedra is onder meer bekend om thermaal baden met water van veertig graden. Beroemd is er de Romeinse fontein met wasplaats die naar verluidt nog steeds dienst doet. Het is misschien niet volgens de regels maar we nestelen ons een half uurtje in de fontein; een weldaad voor de spieren én mijn blaren!
Een ander moment dat ons zal heugen doet zich voor vlakbrij Padron. Op het terras van een eettentje klinkt uit de luidspreker het ‘Slavenkoor’ uit de opera Nabucco van Verdi. De muziek ontroert ons en alsof het niet opkan serveert de uitbater ons ook nog eens een voortreffelijke lunch.

Volbracht
Dan breekt de laatste dag van onze pelgrimage aan. Op de borden zien we de afstand naar ons einddoel alsmaar kleiner worden. Maar de laatste loodjes wegen ook nu het zwaarst. We beklimmen de Monte del Gozo, de ‘berg der vreugde’ en lopen dan eindelijk Santiago de Compostela binnen. Ik heb de tocht volbracht!
Wie minimaal honderd kilometer te voet aflegt naar Santiago de Compostela heeft recht op een zogenaamde compostela of aflaat (kwijtschelding door god). Op vertoon van onze Credencial del Peregrino vol met stempeltjes nemen wij op het Oficina de Peregrinos onze compostela in ontvangst, een officieel moment!
Erna bezoeken we de kathedraal waar ik Sanders kaars wil opsteken. Dat wordt me echter ten strengste verboden. Voor mij een vreselijke teleurstelling! Wel mag ik voor een euro een lichtje op elektriciteit laten branden. Hoe meer pelgrims Santiago aandoen, hoe meer het pelgrimeren kennelijk vercommercialiseert.

Botafumeiro
Na een goede nachtrust bezoeken we in de kathedraal de kerkdienst en zijn getuige van de botafumeiro, de ceremonie met het zwaaiende wierookvat. Het vat is anderhalve meter hoog en weegt ruim vijftig kilo. Voor de dienst begint wordt het vat, dat aan een lang touw hangt, gevuld met houtskool en wierook. Na de communie wordt de wierook ontstoken en wordt het vat door acht kerkdienaren in beweging gebracht. Daarbij slingert de botafumeiro op spectaculaire wijze door het middenpad. Het vat bereikt daarbij een hoogte van twintig meter, één slingerboog bedraagt vijfenzestig meter. Het verhaal gaat dat het slingeren van de botafumeiro ooit is geïntroduceerd om de stank van zweetvoeten te verdrijven. Ik kan me er inmiddels iets bij voorstellen…
Na de dienst bezichtigen we de stad en rijden ’s middags met de bus op en neer naar Finisterre. Daarna kopen we voor de volgende dag kaartjes voor de busreis terug naar Porto.

De kaars neem ik mee terug naar Nederland waar ik hem na thuiskomst plaats op het graf van mijn overleden zoon; een waardige afsluiting van een mooie en gevarieerde pelgrimstocht.

Juli 2015

3 reacties

  1. hele mooie tocht en prestatie hoor Zus;alleen wel een grootte teleurstelling en effe slikken dat je de speciaal vo0or Sander”s nagedachtenis meegebrachtte kaars niet mocht branden!!!!!!!

    Des-al-niettemin heeft deze nu toch een eervolle plaats gekregen bij sander”s laatstte rustplaats.

    Heelm goed volbracht en echt petje af;ook voor je medelopers natuurlijk;

    groet&Dikke knuffel;

    CHIEL XXX.

  2. Best Miep, heb diepe bewondering voor jou en je doorzettingsvermogen deze mooie maar in dubbel opzicht voor jou deze moeilijke tocht te volbrengen: fysiek het overwinnen van de weersomstandigheden en bovenal de geestelijk de kracht de kaars een mooie eindbestemming te willen geven. Uiteindelijk een heel mooie symboliek: na jouw lange zwerftocht wordt de zelfgemaakte kaars voor Sander verenigd met de mooie zwerfkei op zijn graf.
    Roel Ramakers

  3. Dag Miep vanmorgen spraken we elkaar en had geen vermoeden van het doel van je tocht!
    Dat heeft me diep geraakt en riep ook emoties op. Het is nog zo kort het verlies van je zoon Sander die je 37 jaar hebt gekend. Zo krachtig vind ik je zoals dit hebt gedaan en in je dagelijks werk! Jij en ik zijn moeders en lotgenoten. Mijn vrolijke sportieve zoon Roel werd aangereden en was op slag dood, door iemand met teveel alcohol op. Net voor zijn 17de verjaardag. Het is alweer een tijd geleden, hij is nooit uit mijn gedachten maar zijn verlies beheerst mijn leven niet meer. Ik heb jaren daarna Nico ontmoet die ook een rouwproces heeft doorgemaakt door het overlijden van zijn vorige vrouw. We begrijpen en respecteren elkaars verdriet als dat aan dat af en toe weer bovenkomt drijven. Je kind verliezen grijpt diep in je leven in maar ik hoop dat je blijft vertrouwen, misschien soms met vallen opstaan, dat het met de tijd beter gaat! Ik vertrouw erop dat het je lukt!
    Liefs van Maya

Geef een reactie

Verplichte velden zijn aangegeven met een *.