Langs de recente geschiedenis van Duitsland

Tekst: Liesbeth Vermeulen    Foto's: Liesbeth Vermeulen

Kaart

Praktische informatie

Hoe erheen
Afstand vanaf Lübeck ongeveer 20 km. Er zijn 3 treinstations en een busstation in Travemünde. Toerismebureau Lübeck heeft een fijne geplastificeerde fietskaart van de omgeving.

Wandelroute Priwall, ruim 8 km.

Bijzonder
In Neustadt in Holstein, iets ten westen van Travemünde, waar in mei 1945 veel slachtoffers van de Cap Arcona aanspoelden, is op de begraafplaats een monument voor hen.

Ijzeren Gordijn
Fietsroute

Het project Iron Curtain Trail is een samenwerking tussen twintig landen, waaronder veertien lidstaten van de EU, en voert de fietser langs het voormalige IJzeren Gordijn. De lengte is ongeveer 10.000 km.

Vanaf de Barentszzee loopt de fietsroute langs de Noorse en Fins-Russische grens naar de Oostzee, langs de kust van Estland, Letland, Litouwen, Kaliningrad, Polen en de voormalige DDR. Vanaf Lübeck voert de route dwars door Duitsland naar het zuiden en eindigt aan de Zwarte Zeekust. Zie: www.ironcurtaintrail.eu/

De route is beschreven in drie fietsroute-gidsjes van Bikeline, te verkrijgen via de Fietsvakantiewinkel.

Deel 1, Van de Poolcirkel tot aan de Duitse grens

Deel 2, Het Duitse traject

Deel 3, van de Duitse grens tot aan de Zwarte Zee.

Grensmuseum: www.grenze-luebeck.de/13701.html

Op Youtube staat een mooi filmpje van de opening van de grens in Schlutup, november 1989, met een file van Trabanten.


Artikel

Print Friendly

Over rivier de Trave varen we met de ms Hanse van Lübeck in Noord-Duitsland naar de badplaats Travemünde aan de Oostzee. Tientallen jaren was Oost-Duitsland hier van het Westen gescheiden. Het is stormachtig weer, net voor de herfst begint. Donkere hemels, stortbuien en felle zon wisselen elkaar af. Vreemd genoeg komt de wind niet van zee maar van land. 

De Trave slingert met een grote bocht naar de Oostzee. Het leuke van varen is dat je in gebieden komt die anders moeilijk toegankelijk zijn. Aan boord slechts een tiental passagiers, de bemanning stofzuigt nog eens extra. Een bijna onverstaanbare kapitein vertelt in rap Duits wat we onderweg tegenkomen. Na het passeren van vissersdorp Gothmund (huisjes met rieten daken, cultureel erfgoed) ligt rechts Schlutup. Net voorbij dit dorp lag het IJzeren Gordijn dat Duitsland van 1945 tot 1989 in tweeën deelde. In het dorp is in het voormalige grensgebouw (Grenzdokumentations-Stätte Lübeck-Schlutup) nu een klein museum over deze periode.

Natuurgebieden
Het water vormde een natuurlijke grens tussen Oost en West en ook nu worden de deelstaten Schleswig-Holstein (linkeroever) en Mecklenburg-Vorpommern (rechts) door de Trave gescheiden. Juist omdat de gebieden aan weerszijden van de rivier decennialang met rust gelaten zijn, is het nu een groot natuurgebied, waarvan in ieder geval de oevers beschermd zijn vanwege de vele vogels die hier fourageren. Links ligt natuurgebied de Dummersdorfer Ufer.

Na 1,5 uur komen we in Travemünde aan, kort voor een plensbui. Heel bijzonder qua architectuur blijkt de badplaats niet te zijn. Een van de leukste dingen is wel om op de promenade gaan zitten kijken naar de geweldig grote ferries die naar Scandinavië en de Baltische landen gaan. En natuurlijk een broodje vis eten van een van de stalletjes in de vissershaven waar kleine boten aangemeerd liggen.

We wandelen door het dorp, van de authentieke Torstrasse/Kirchenstrasse met oude visserhuizen via de bakstenen middeleeuwse St. Lorentzkerk naar het strand. Het brede zandstrand met de kenmerkende strandkorven –voor sommige is windkracht 6 teveel- is ’s zomers ongetwijfeld aanlokkelijk. Er zijn dan allerlei evenementen, van vliegerwedstrijden tot concerten.

Niet ver hier vandaan vond in mei 1945, een dag voor de Duitse capitulatie, een dramatische gebeurtenis plaats. Duizenden gevangenen van het concentratiekamp Neuengamme waren door de nazi’s op transport gezet. Een deel van hen kwam op het luxe cruiseschip Cap Arcona terecht. Om bewijzen van oorlogsmisdaden te verhullen waren de Duitsers al van plan het schip te laten zinken. Voordat het zover kwam bombardeerden Engelse piloten (die dachten dat er ss-ers en munitie aan boord waren) het schip. Slechts 350 gevangenen overleefden de branden, het koude water en de vijandelijke schoten.

Veer naar Priwall
Van de kade van Travemünde gaan we met de veerboot naar schiereiland Priwall, een tochtje vergelijkbaar met het pontje over het IJ in Amsterdam. Priwall is nu deels beschermd natuurgebied, de grote weide in het zuidwesten was vroeger een vliegveld. Op het bewoonde deel zijn luxe seniorenwoningen, vakantiehuizen, campings en een natuurvriendenhuis. Het uiterst puntje van het schiereiland, waar het vast zit aan het vasteland, vormde ook de grens tussen Oost en West. Ons voornemen om verderop het eiland met het voetgangersveer terug te gaan, wordt door de weergoden verhinderd: vanwege de storm is het uit de vaart genomen. Een oudere vrouw met een rollator dreigt in de Trave te belanden en we brengen haar even veilig thuis. De trein rijdt ook niet meer, maar met de bus komen we weer veilig in Lübeck aan. De volgende dag blijken in Hamburg twee doden te zijn gevallen door de storm. 

2017

Geef een reactie

Verplichte velden zijn aangegeven met een *.